-
Szukaj
Szukanie zaawansowane

 

Zdjęcia miasta


 

Polecane obiekty


aby polecić obiekt musisz być zalogowanym
 

Wydarzenia

w najbliższym czasie brak zarejestrowanych wydarzeń


Dodaj wydarzenie
Pokaż więcej wydarzeń w tym mieście
Tomaszów Bolesławiecki
gmina Warta Bolesławiecka, powiat bolesławiecki, województwo dolnośląskie
www.tomaszowbol.yoyo.pl
Fakty
  • Niemiecki Thomaswaldau był miejscowością dobrze rozwinięta, w której działały m.in. dwa młyny, tartak, piekarnia, rzeźnia, był pensjonat z pokojami do wynajęcia. Istniała szkoła, sierociniec. Na msze do kościołów katolickiego i ewangelickiego przychodzili parafianie z dość odległych miejscowości. Straż pożarna działała jeszcze przed I Wojną Światową. Tomaszów był także siedzibą władz gminy - również w czasie gdy przyjechali repatrianci tuż po II wojnie światowej.
  • Zespół Folklorystyczny "Niespodzianka" z Tomaszowa Bolesławieckiego istnieje od 1998 roku. 12 kobiet i 3 mężczyzn, śpiewających pieśni ludowe wszystkich regionów polski. W swojej dotychczasowej karierze występował na wielu przeglądach regionalnych, powiatowych i gminnych, na wielu z nich odnosząc znaczne sukcesy. W roku 2008 obchodził 10-lecie istnienia.
Informacje praktyczne
Wydarzenia cykliczne
Opis

Miejscowość Tomaszów Bolesławiecki jest wsią położoną nad Bobrzycą, 8 km na wschód od Bolesławca przy drodze Legnica – Zgorzelec i linii kolejowej Węgliniec – Wrocław . Podzielona jest na część górną i dolną w zależności od położenia względem potoku Bobrzyca. Granicą tych dwóch części jest droga A4 Legnica – Zgorzelec. Graniczy od strony północnej, wschodniej i częściowo południowej z miejscowościami: Szczytnica, Wilczy Las, Lubków; od strony południowo-zachodniej z miejscowością Warta Bolesławiecka, a od strony zachodniej z Kruszynem w gminie Bolesławiec.

Wieś ma swoje centrum przy drodze wschód - zachód zwanej dawniej via regia – Królewska Droga. Przy trakcie powstała osada z kościołem, karczmą i zamkiem.

Wieś posiada również kilka pomników przyrody. Wszystkie wymienione drzewa mają około 200 - 350 lat i są chronione wpisem do rejestru zabytków:

  • wiąz szypułkowy „LIMAK IZABELI” o obwodzie 325 cm – rosnący w parku przeddworskim,
  • dąb szypułkowy „GACEK” o obwodzie 400 cm – park przeddworski,
  • dęby szypułkowe rosnące w grupie „JOZEF” o obwodzie 392 cm. i „RYSZARD” o obwodzie 320 cm – park przeddworski,
  • dwa platany klonolistne rosnące w parku przeddworskim i nad rzeką Bobrzycą w kierunku oczyszczalni ścieków.
Historia

Na początku dziejów Tomaszów Bolesławiecki stanowił jedną osadę, mającą swoje centrum przy starej drodze wschód-zachód zwanej dawniej "via regia" to jest Królewska Droga (czyli dzisiejszej trasie Legnica - Zgorzelec). To właśnie w tym miejscu pomiędzy rokiem 1210 a 1259 powstała główna osada. Jest to zatem jedna z najstarszych wsi na terenie powiatu. Wieś wzmiankowana była po raz pierwszy w 1259 r.
Tutaj stał kościół katolicki, zamek, karczma oraz inne znaczące dla funkcjonowania wsi obiekty. Dopiero znacznie później nastąpił podział na Ober Thomaswaldau i Nieder Thomaswaldau.

Na początku istnienia wieś była książęcą domeną podarowaną później w lenno jednemu z rycerzy. W "Kronice miasta Bolesławca" pióra J. G. Begermanna w rozdziale III zapisano, iż w roku 1205 właścicielem Tomaszowa był ochmistrz dworu księżnej Jadwigi żony ks. Henryka Brodatego Albrecht von Gersdorf. Trudno bezkrytycznie przyjąć tę informację, ponieważ w żadnym innym dokumencie nie jest potwierdzona.

Kolejny bolesławiecki kronikarz Ewald Warnicke wymienia w roku 1288 jako właściciela rycerza Frixsch, który występuje w rzędzie świadków na dwóch dokumentach księcia Henryka Głogowskiego dla braci szpitala św. Ducha w Legnicy. Tenże Frixscho pojawia się również na piśmie z 1294 roku jako Fritsch von Waldow. Był tam jednym z 50 rycerzy biorących udział w konflikcie pomiędzy księciem Henrykiem V i księciem Henrykiem I Głogowskim. O następcach rycerza Friczko nie wiemy jednakże zbyt wiele. Musieli oni być przez następne lata właścicielami Tomaszowa, gdyż nie posiadamy żadnej innej informacji mogącej świadczyć o zmianie władztwa nad okolicznymi ziemiami.

W tym czasie Tomaszów Bolesławiecki jest już pełnoprawną wsią ma prawie niemieckim. Co ciekawe wcześniej pewnie potwierdzony jest źródłowo sołtys Tomaszowa, niż miejscowy dziedzic, a to dzięki zachowanemu pergaminowi rycerza Gunthera von Biberstein. Gunther pełnił wiele ważnych funkcji. Był kasztelanem głogowskim, komornikiem legnickim i nosił zaszczytny tytuł komesa. 20 lutego 1259 roku przebywając w Nowogrodźcu zapewne w drodze do Niemiec nadał mieszkom czynsz z czterech łanów w Nowej Wsi koło Bolesławca.

W 1399 roku wymieniony jest proboszcz miejscowego kościoła, a jednocześnie archiprezbiter o mieniu Bernhard. Z tego też wieku pochodził pierwszy kościół parafialny opisany przez superintendenta Steige.

Polecane obiekty
  • kościół św. Jadwigi z 1588 r. - wymieniony w dokumencie z 1305 r., zbudowany na nowo po pożarze w 1588 r., a następnie przebudowany w 1768 r. Po remoncie przeprowadzonym po 1967 roku odsłonięto i wyeksponowano relikty pierwotnej świątyni;
  • barokowo-klasycystyczny kościół ewangelicki z 1785 r. z wieżą dostawioną do kościoła w 1835 roku, ze stojącą nieopodal pastorówką z XVIII w. (obecnie budynek mieszkalny)
  • pałac z 1700 r. w Tomaszowie Dolnym zbudowany w 1700 r. z zabudowaniami gospodarczymi, fragmentami pawilonu ogrodowego i parkiem zamkowym z zachowanymi okazami wielu rzadkich okazów przyrody ożywionej. Zamek jest obecnie własnością prywatną, popadając w ruinę.
  • zabudowania folwarczne z XIX w.

Komentarze i oceny

średnia ocena ogólna: 5
18 Października 2010r. o 20:02
Wyczerpujący i ciekawy artykuł.
ocena ogólna
 

Dodaj komentarz

Zaloguj się tutaj


 -

Właściciel serwisu:                   Wszelkie prawa zastrzeżone. Copyright 2010-2018 © gdziebylec.pl – cała Polska w kieszeni           Developed by:   Projektowanie stron WWW