-
Szukaj
Szukanie zaawansowane

 

Dane teleadresowe

kod pocztowy 44-268
miasto Jastrzębie Dolne
 

Zdjęcia obiektu


więcej
 

Tu byli

Będziesz pierwszy, kliknij tutaj

 

Wydarzenia

w najbliższym czasie brak zarejestrowanych wydarzeń


Dodaj wydarzenie
Pokaż więcej wydarzeń w tym obiekcie
Pałac w Boryni
Województwo: śląskie, powiat: Jastrzębie-Zdrój, gmina: Jastrzębie-Zdrój
Informacje podstawowe
Opis
Pałac w Boryni wybudowany został w drugiej połowie XVIII wieku w stylu klasycystycznym z wpływami późnego baroku i usytuowany został na niewielkim wzniesieniu dominującym jednak nad okolicą.

Pałac otoczony jest zespołem zieleni parkowej, również wpisanej do rejestru zabytków, na którą składają się m.in. sześćsetletni dąb szypułkowy stanowiący pomnik przyrody, klony czy robinie. Od południowego wschodu przy alei dojazdowej znajdują się dwa pierwotne słupy bramy zwieńczone charakterystycznymi kulami. Budynek pałacu o zwartej bryle jest symetryczny, wybudowany na planie prostokąta i posiada trzy nadziemne kondygnacje. Czterospadowy dach masandrowy pierwotnie pokryty był łupkiem, następnie dachówką, a w chwili obecnej - blachą miedzianą. Wejście główne do budynku usytuowane jest od strony północnej, do którego prowadzą jednobiegowe schody wykończone kamienną wykładziną. Od strony południowej znajduje się wejście, do którego poprzez taras prowadzą dwa biegi schodowe. Pozostałe wejścia zewnętrzne, od strony kotłowni i pomieszczenia gospodarczego, prowadzą po schodach na poziom piwnicy. Na elewacjach zewnętrznych znajdują się uporządkowane pionowe pilastry, które przyozdobione elementami głowic korynckich nad oknami górnego piętra, tworzą ich podziały. Wszystkie cztery elewacje posiadają charakterystyczne centralne ryzality. Ryzality na elewacjach północno-wschodniej i południowo-zachodniej zwieńczone są wysokimi, trójkątnymi obramowanymi i ozdobionymi impostowymi bordiurami z łezkami szczytami, ze stojącymi owalami okulusa. Ryzalit północno-wschodni dodatkowo zaakcentowany jest czterema półkolumnami o zwieńczeniu elementami głowic kompozytowych, a otwór drzwi wejściowych zamknięty jest łukiem koszowym. Ryzalit południowo-zachodni podzielony jest na cztery pilastry o zwieńczeniu elementami głowic ze szczytem jak w elewacji północno-wschodniej. Ryzality w elewacjach boczny podzielone są na dwa pilastry o zwieńczeniu z elementami głowic kompozytowych, z tym, że w elewacji południowo-wschodniej w dachu nad ryzalitem znajduje się facjata z jednym oknem zamkniętym łukiem półkolistym, zwieńczona wklęsło-wypukłym naczółkiem, a w elewacji północno-zachodniej w dachu nad ryzalitem znajduje się lukarna z jednym oknem zamkniętym łukiem pełnym. Zwieńczeniem elewacji jest gzyms impostowy, nad którym znajduje się gładki pas fryzu i belkowanie z wydatnym gzymsem na łezkowych kroksztynach. Okna pałacu mają kształt stojących prostokątów z wyjątkiem tych, które znajdują się na górnym piętrze w ryzalitach elewacji północno-wschodniej i południowo-zachodniej - te zamknięte są łukami pełnymi.

Na pierwszym piętrze od strony południowej usytuowany jest duży holl, z którego prowadzą drzwi do przyległych pomieszczeń. Z lewej strony znajdują się zabiegowe schody obłożone dębową okładziną parkietową, które prowadzą do pomieszczeń apartamentowych na poddaszu. Sufity pomieszczeń na pierwszym piętrze ozdobione są gipsowymi elementami sztukatorskimi, posadzki natomiast wyłożone są wzorzystymi płytami parkietowymi z desek. Drzwi wewnętrzne wykonane są z drewna sosnowego i dębowego (wymienione), natomiast zewnętrzne dwuskrzydłowe drzwi ramowo-płycinowe z deskowaniem w jodełkę posiadają zdobienia w formie guzów i posiadają przeszklone nadświetlenie. Pomieszczenia na pierwszym piętrze przystosowano jako reprezentacyjne.

Na poddaszu wybudowano trzy apartamenty wraz z oddzielnymi łazienkami i sanitariami. Pod pomieszczeniami znajduje się stalowy strop nośny osadzony na murach nośnych, natomiast w środku znajduje się strop drewniany, który usytuowany jest na konstrukcji stalowej. W apartamentach jako akcenty architektoniczne wyeksponowane zostały elementy drewniane konstrukcji więźby dachowej. Sufity wykonano z boazerii drewnianej, natomiast posadzki parkietowe wykonano z desek z brzozy na podłożu miękkim. Zastosowano również stolarkę drzwiową płycinowo-modrzewiową, a sufity obłożono boazerią drewnianą wykonaną z olchy.
Pałac w Boryni wielokrotnie zmieniał swoich właścicieli. Przyjmuje się, iż być może pierwotnymi właścicielami Pałacu była rodzina von Schlutterbach, która swe dobra w Boryni posiadała do roku 1840. W 1882 roku dobra Boryni Dolnej zostały włączone do Książęco-Pszczyńskiego Fideikomisu. Dopiero w roku 1922 tereny Boryni przeszły pod administrację powiatu pszczyńskiego. Wraz z wybuchem II wojny światowej w roku 1939 Borynia znalazła się we władaniu administracji niemieckiej, aż do roku 1945. Po wojnie zgodnie z reformą rolną Pałac przeszedł na własność państwa polskiego, a sam budynek został zaadaptowany na potrzeby szkoły. W 1961 roku miał miejsce remont budynku, podczas którego nastąpiła rekonstrukcja masandrowego dachu z lukarnami krytego dachówką. Podczas remont usunięto także ażurową klasycystyczną balustradę schodów prowadzących na piętro, co było związane z adaptacją budynku na potrzeby szkoły. Kolejny remont przeprowadzony przez Kopalnię Węgla Kamiennego "Borynia" miał miejsce w roku 1987. Jego założeniem było dostosowanie budynku Pałacu do potrzeb Ośrodka Szkoleniowego SiTG. Podczas remontu nastąpiło usunięcie z dachu dachówki i pokrycie go blachą miedzianą. Następnie budynek został przekazany Jastrzębskiej Spółce Węglowej S.A.

Pałac do dziś stanowi niezwykłą kompozycję architektoniczną i został wpisany do rejestru zabytków 2 lutego 1966 roku.


Czynne
caly dzien
Charakterystyka obiektu
  • parking
Mówimy w języku
  • polski

Komentarze i oceny

średnia ocena ogólna: 5
9 Grudnia 2012r. o 14:17
Ładny pałac i ciekawy, obszerny opis.
ocena ogólna
 

Dodaj komentarz

Zaloguj się tutaj


 -

Właściciel serwisu:                   Wszelkie prawa zastrzeżone. Copyright 2010-2018 © gdziebylec.pl – cała Polska w kieszeni           Developed by:   Projektowanie stron WWW