-
Szukaj
Szukanie zaawansowane

 

Dane teleadresowe

miasto Żarki
 

Zdjęcia obiektu


więcej
 

Tu byli

Będziesz pierwszy, kliknij tutaj

 

Wydarzenia

w najbliższym czasie brak zarejestrowanych wydarzeń


Dodaj wydarzenie
Pokaż więcej wydarzeń w tym obiekcie
Szlak Kultury Żydowskiej
Województwo: śląskie, powiat: myszkowski, gmina: Żarki
Informacje podstawowe
Opis
Żarki to urocze miasteczko położone na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, w pobliżu Złotego Potoku. Miejscowość ta posiada wiele atrakcji turystycznych. Żarki to miejscowość założona przez księcia opolskiego Władysława II na lokalnym szlaku handlowym, który prowadził z Bytomia przez Siewierz do Krakowa. Nazwa Żarki miała się wziąć od pożaru, który sprawił, że osadę przeniesiono z pierwotnego, na obecne miejsce. Przypuszczalnie pierwotnym centrum Żarek było miejsce, gdzie dziś obecnie znajdują się ruiny kościoła św. Stanisława.
Pierwsza historyczna wzmianka o mieście pochodzi z 1382 roku i dotyczy oddawania dziesięciny na rzecz klasztoru na Jasnej Górze. Od XIX wieku w Żarkach gwałtownie rozwija się przemysł. Działała tu m.in. cegielnia, cukrownia, browar i gorzelnia. Żarki jako pierwsze w Polsce uzyskały gazowe oświetlenie ulic.
Przed II wojną światową około 60% mieszkańców miasta stanowili Żydzi. Żydzi osiedlali się tu co najmniej od XVII wieku. Do dnia dzisiejszego zachowało się tu wiele pamiątek po tej mniejszości m.in. synagoga oraz kirkut. Wyznaczono tu nawet Szlak Kultury Żydowskiej, składający się z kilku opisanych i oznaczonych specjalnymi tablicami przystanków.

Przystanek 1
Przy ulicy Częstochowskiej 49 znajduje się dom, w którym podczas okupacji państwo Płaczkowie ukrywali żydowską rodzinę Zborowskich. Uratowany został w ten sposób m.in. Eli Zborowski, który po wojnie zamieszkał w Nowym Jorku i został tam przewodniczącym organizacji żydowskiej. Płaczkowie zaś za swe poświęcenie otrzymali medal Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.

Przystanek 2
Stary kirkut na ul. Górki – być może pod ziemią zachowały się resztki nagrobków, natomiast na powierzchni trudno już dopatrzeć się tu śladów byłej nekropolii.

Przystanek 3
Kirkut na Kierkowie. Jest to jeden z największych jurajskich cmentarzy żydowskich. Istniał tu od 1821 roku i był trzecim z kolei kirkutem w Żarkach. Na powierzchni 1,5 ha znajduje się około 900 macew o bogatej symbolice. Przy częściowej odnowie tego cmentarza pomagał Eli Zborowski. Cmentarz w tradycji żydowskiej jest miejscem specyficznym: świętym, lecz nieczystym zarazem. Przepisy nakazywały wobec tego, aby cmentarz był oddalony przynajmniej o 25 metrów od ostatnich zabudowań. Nie należało odwiedzać cmentarza bez żadnej poważnej przyczyny, dlatego też Żydzi bardzo rzadko odwiedzają miejsca pochówku swych najbliższych. Na grobach żydowskich nie zapala się zniczy – kładzie się za to kamyki. Obowiązuje również zasada, że mężczyźni nie mogą wchodzić na teren kirkutu z gołą głową. Najpopularniejszą formą żydowskich nagrobków są macewy, czyli pionowe płyty nagrobne, zdobione bogato różnymi motywami. Bardzo popularny jest motyw złamanego lub zwiędłego drzewa oraz kwiat (popularne symbole śmierci). Na grobach kobiet spotkać można często świecznik, ponieważ w szabat to właśnie kobiety zapalały ogień. Motyw korony oznacza natomiast znajomość pism świętych. Dłonie złożone w geście żydowskiego błogosławieństwa znaczą grób mężczyzny – potomka arcykapłana Aarona.

Przystanek 4
Synagogapowstała około 1870 roku i była to trzecia z kolei synagoga w Żarkach. Jest ona utrzymana w stylu neoromańsko-mauretańskim, choć w latach 50-tych w wyniku przebudowy utraciła swój pierwotny charakter. Obecnie ma tu swą siedzibę Miejski Dom Kultury.

Przystanek 5
Przy Starym Rynku znajdowało się główne skupisko ludności żydowskiej. Była to drobna i gęsta zabudowa. Mieściły się tu małe sklepiki oraz zakłady usługowe. Od 1941 roku istniało tu getto. Nie było ono ogrodzone – jego granice wyznaczały tablice, zakazujące wstępu na jego teren. W październiku 1942 roku rozpoczęła się likwidacja tego getta.

Komentarze i oceny

Brak komentarzy
 

Dodaj komentarz

Zaloguj się tutaj


 -

Właściciel serwisu:                   Wszelkie prawa zastrzeżone. Copyright 2010-2018 © gdziebylec.pl – cała Polska w kieszeni           Developed by:   Projektowanie stron WWW